Rừng Xanh số 18 - Đất ngập nước

Đất ngập nước được xếp là một trong những hệ sinh thái có năng suất cao nhất trên thế giới. Chúng gồm các vùng ngập nước quanh năm hoặc theo mùa trải rộng từ những cánh rừng ngập mặn ven biển vào tới những đồng cỏ ngập nước theo mùa, ao, hồ nước nông và những khu rừng trên đất than bùn trong đất liền. Đất ngập nước cung cấp môi trường sống, thức ăn và nơi sinh sản cho rất nhiều loài động vật hoang dã, trong đó có các loài chim di cư quý hiếm và cả thú lớn như tê giác Java.

Đất ngập nước cũng đóng vai trò rất quan trọng đối với cuộc sống của con người. Chúng cung cấp một lượng khổng lồ nguồn lợi thủy sản nước ngọt và nước mặn bao gồm cả các loài trai hến và giáp xác. Bên cạnh đó, đất ngập nước còn giúp bảo vệ đất liền, nhà cửa và đất canh tác trước gió bão, hạn chế ảnh hưởng của lũ lụt, nạp, tiết nước ngầm và cung cấp nguồn nước cho sinh hoạt.

Tuy nhiên, các vùng đất ngập nước ở Việt Nam đang dần biến mất. Việc chuyển đổi đất ngập nước thành đất canh tác, chặt phá rừng ngập mặn ven biển để nuôi tôm, sự ô nhiễm và phát triển chỉ là một số trong rất nhiều tác động có nguy cơ gây suy thoái vĩnh viễn các hệ sinh thái đất ngập nước và cuối cùng là ảnh hưởng tới chính lợi ích mà đất ngập nước mang lại cho con người.

Vấn đề bảo vệ các hệ sinh thái đất ngập nước tự nhiên ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống tương lai của con người. Một trong những yêu cầu quan trọng để loài người chúng ta có thể đạt được điều này chính là phải nhận thức được mối liên hệ giữa đất ngập nước với cuộc sống đồng thời có những hành động tích cực để sử dụng bền vững và bảo vệ chúng cho tương lai.

Trung tâm Giáo dục Thiên nhiên (ENV) vừa phát hành ấn phẩm Rừng Xanhsố 18 với chủ đề “Đất ngập nước”, phân phát cho học sinh trên nhiều miền đất nước. Rừng Xanh số này giới thiệu cho học sinh những thông tin về cuộc sống tự nhiên và đặc điểm sinh thái của các khu vực đất ngập nước, đồng thời giúp các em hiểu tầm quan trọng của đất ngập nước đối với con người và những mối đe doạ lớn đến các khu vực đất ngập nước của Việt Nam.

Như thường lệ, Rừng Xanh lần này bao gồm nhiều bài viết đóng góp của học sinh và những người làm công tác giáo dục môi trường với các thể loại khác nhau như hoạt động, trò chơi, thơ, truyện và truyện tranh. Qua đó, Rừng Xanh giúp các em tìm hiểu những vấn đề về thiên nhiên, môi trường và trở thành diễn đàn để các em có thể trao đổi ý kiến, cùng góp phần vào việc nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường cho bạn bè của mình.

ENV xin gửi lời cảm ơn đến đội ngũ cộng tác viên hiện đang công tác tại các dự án và tổ chức có tên dưới đây đã nhiệt tình ủng hộ và đóng góp bài viết cho ấn phẩm Rừng Xanh: Chương trình nâng cao nhận thức bảo tồn Vườn Quốc gia Cúc Phương, Trung tâm du lịch sinh thái và GDMT Vườn Quốc gia Cát Tiên, Dự án PARC Nà Hang, Dự án PARC Ba Bể, Vườn Quốc gia Xuân Thuỷ, Dự án U  Minh Thượng–Care Việt Nam, Dự án bảo tồn Hoàng Liên (FFI), Dự án Bảo tồn biển Hạ Long (FFI), Tổ chức Bảo tồn Chim quốc tế, Dự án nâng cao nhận thức bảo tồn Vườn Quốc gia Phong Nha, Chương trình nâng cao nhận thức bảo tồn Bái Tử Long (Frontier),Chi hội bảo tồn thiên nhiên Huế, Dự án SFNC Pù Mát, Vườn Quốc gia Tam Đảo, Vườn Quốc gia Côn Đảo và Làng trẻ SOS Hà Nội.

Rừng Xanh được phát miễn phí cho các chương trình giáo dục môi trường dựa vào cộng đồng đang hoạt động tại Việt Nam. ENV khuyến khích các em học sinh và các chương trình giáo dục môi trường khác đóng góp bài viết cho số Rừng Xanh tiếp theo về chủ đề “Gấu Việt Nam” (hạn cuối cùng là 15/11/2003).

ENV xin chân thành cảm ơn Quỹ giải thưởng Whitley, Vườn Quốc gia Cát Tiên và Đại sứ quán Hà Lan đã tài trợ cho ấn phẩm giáo dục quan trọng này.

ENV cũng xin gửi lời cảm ơn đến Giáo sư Phan Nguyên Hồng, Ban nghiên cứu hệ sinh thái rừng ngập mặn (MERD), Trường Đại học Quốc gia Hà Nội và Phó giáo sư Phạm Nhật, Trường Đại học Lâm nghiệp đã cố vấn và góp ý cho ấn phẩm.

Để biết thêm chi tiết về Rừng Xanh, xin liên hệ:

Đỗ Thị Hải Linh
Điện thoại: 04- 7753685
Email: env@fpt.vn